Drempelbedragen 2026 en 2027: de Europese drempels voor aanbesteden

Wat zijn de Europese drempelbedragen in 2026 en 2027?

De Europese drempelbedragen 2026 zijn € 140.000 voor leveringen en diensten van de centrale overheid, € 216.000 voor leveringen en diensten van decentrale overheden en € 5.404.000 voor werken, steeds exclusief btw. Is de geraamde waarde van een opdracht gelijk aan of hoger dan de drempel, dan geldt deel 2 van de Aanbestedingswet 2012 en moet de overheid Europees aanbesteden (artikelen 2.1 tot en met 2.3). De bedragen staan niet in de Nederlandse wet zelf. De wet verwijst naar de Europese richtlijn, en de Europese Commissie stelt de bedragen vast in gedelegeerde verordeningen.

Dezelfde drempels gelden in de hele Europese Unie. Nederland heeft bij het maken van de Aanbestedingswet 2012 geen eigen nationale drempels vastgesteld, aldus Europa decentraal.

Welke drempel geldt voor welke opdracht?

• Centraal of decentraalWie koopt er in?De lagere drempel van € 140.000 geldt voor leveringen en diensten die de Staat inkoopt, de Rijksoverheid (artikel 2.2 Aanbestedingswet). Voor andere aanbestedende diensten, zoals gemeenten en provincies, geldt € 216.000 (artikel 2.3).
• WerkenBouw en infraVoor werken geldt € 5.404.000, voor elke overheid. Dat bedrag geldt ook voor werken die een overheid voor meer dan 50% subsidieert. Diensten die met zo’n gesubsidieerd werk samenhangen, hebben een drempel van € 216.000.
• Sociale en specifieke dienstenZorg, onderwijs en meerDiensten uit bijlage XIV van richtlijn 2014/24/EU, zoals gezondheidszorg, onderwijs, maatschappelijke dienstverlening en sommige juridische diensten, hebben een drempel van € 750.000 (artikel 2.6a Aanbestedingswet). In de speciale sectoren is dat € 1.000.000.
• Speciale sectorenWater, energie, vervoer en postOpdrachten in de sectoren water- en energievoorziening, vervoer en postdiensten vallen onder richtlijn 2014/25/EU. De drempel voor leveringen en diensten is daar € 432.000.
• ConcessiesBetaald door exploitatieBij een concessie krijgt de leverancier geen vaste vergoeding, maar het recht om het werk of de dienst te exploiteren, met het risico dat daarbij hoort. Denk aan het beheer van een parkeergarage. De drempel is € 5.404.000.

Waarom veranderen de drempelbedragen elke twee jaar?

Omdat de Europese Commissie ze volgens de richtlijn elke twee jaar moet herzien (artikel 6 van richtlijn 2014/24/EU). De drempels komen uit de WTO-overeenkomst inzake overheidsopdrachten (GPA), die ze uitdrukt in bijzondere trekkingsrechten. De Commissie rekent die om naar euro op basis van de gemiddelde dagwaarde van de euro. Daardoor bewegen de bedragen mee met de wisselkoers. Voor 2026 en 2027 zijn ze iets gedaald: de drempel voor gemeenten ging van € 221.000 naar € 216.000.

Twee bedragen veranderen niet mee: € 750.000 voor sociale en andere specifieke diensten en € 1.000.000 voor die diensten in de speciale sectoren. Ze staan vast in de richtlijnen zelf, en de verordeningen van oktober 2025 passen ze niet aan. Omdat de andere bedragen elke twee jaar worden herzien, controleer je ze na 2027 opnieuw, bijvoorbeeld bij PIANOo.

Hoe raam je de waarde van een opdracht?

De overheid raamt de waarde, niet de inschrijver. Toch is het slim om de rekensom zelf na te lopen, want hij bepaalt welke procedure je krijgt. De regels staan in de artikelen 2.14 tot en met 2.20 van de Aanbestedingswet, die artikel 5 van richtlijn 2014/24/EU overnemen.

1. 1Het totaal, zonder btwDe basis is het totale bedrag exclusief btw, met inbegrip van opties en verlengingen van het contract (artikel 2.15). Het gaat om opties en verlengingen zoals ze in de aanbestedingsstukken staan. Een verlenging die achteraf wordt bedacht, is volgens PIANOo in beginsel een nieuwe opdracht.
2. 2Op het moment van aankondigenDe raming geldt op het moment dat de aankondiging wordt verzonden. Is er geen aankondiging, dan op het moment dat de procedure start (artikel 2.15).
3. 3Looptijd zonder totaalprijsNoemt een dienstenopdracht geen totaalprijs en is de looptijd 48 maanden of korter, dan telt de waarde over de hele looptijd. Is de looptijd onbepaald of langer, dan telt 48 keer het maandbedrag (artikel 2.17). Voor leasing, huur en huurkoop van producten met een onbepaalde looptijd geldt ook 48 keer het maandbedrag (artikel 2.20).
4. 4Raamovereenkomsten en percelenBij een raamovereenkomst telt de waarde van alle opdrachten die de overheid er tijdens de looptijd onder verwacht (artikel 2.15). Wordt de opdracht in percelen verdeeld, dan telt de waarde van alle percelen samen (artikel 2.18).
5. 5Niet splitsenEen overheid mag een opdracht niet splitsen, en geen rekenmethode kiezen, om onder de Europese regels uit te komen (artikel 2.14).

Een fictief voorbeeld. Een gemeente zoekt een leverancier voor schoonmaakdiensten voor twee jaar, met twee opties tot verlenging van elk een jaar. De verwachte waarde is € 60.000 per jaar. De raming is dan vier keer € 60.000, dus € 240.000. Dat is boven € 216.000, dus de gemeente moet Europees aanbesteden, ook al is het eerste contract maar € 120.000 waard.

Nog een fictief voorbeeld. Een dienst zonder einddatum kost € 4.000 per maand. Dan telt 48 keer € 4.000, dus € 192.000. Voor een gemeente is dat onder de drempel van € 216.000. Koopt een ministerie dezelfde dienst in, dan is het boven de € 140.000 en wordt het een Europese aanbesteding.

De drempel gaat over de hele opdracht, met alle opties en verlengingen. Niet over het eerste jaar.

Wat gebeurt er onder de drempel?

Onder de drempel hoeft een overheid niet Europees aan te besteden. Dan gelden deel 1 van de Aanbestedingswet, de Gids Proportionaliteit en het eigen inkoopbeleid van de overheid. Ze kiest dan een nationale procedure of nodigt zelf een paar bedrijven uit. Hoe dat werkt en hoe je in beeld komt, lees je in een aanbesteding onder de drempel. Voor sociale en andere specifieke diensten onder € 750.000 kan de overheid volgens PIANOo ook kiezen voor een nationale procedure.

Let op één misverstand: de drempel is geen prijsplafond. In 2023 oordeelde de voorzieningenrechter in de rechtbank Zeeland-West-Brabant (ECLI:NL:RBZWB:2023:1154) dat een inschrijving boven de Europese drempel in een meervoudig onderhandse procedure geldig was. De raming bepaalt welke procedure de overheid kiest. Wil ze inschrijvingen boven een bedrag uitsluiten, dan moet ze vooraf een prijsplafond in de stukken zetten.

Waarom telt de drempel voor jou als inschrijver?

Boven de drempel krijg je meer zekerheid: over waar je de opdracht vindt, hoe de procedure verloopt, hoeveel tijd je hebt en wat je kunt doen als het misgaat.

• VindbaarAangekondigd op TenderNedEen opdracht boven de drempel moet via TenderNed worden aangekondigd. TenderNed stuurt de aankondiging door naar TED, het Europese publicatieplatform.
• ProcedureEen Europese procedureDeel 2 van de Aanbestedingswet geldt. De overheid kiest uit de Europese procedures, zoals de openbare of de niet-openbare procedure, en nodigt niet zelf een paar bedrijven uit. Wat elke procedure voor je planning betekent, lees je in aanbestedingsprocedures uitgelegd.
• TermijnenWettelijke minimumtijdBoven de drempel gelden de minimumtermijnen van de Aanbestedingswet. Bij een openbare procedure heb je minimaal 45 dagen om in te schrijven, of 40 als je elektronisch kunt inschrijven (artikelen 2.71 en 2.74b).
• RechtsbeschermingTwintig dagen na de gunningNa de gunningsbeslissing geldt een opschortende termijn van 20 kalenderdagen. In die tijd kun je een kort geding aanspannen. Laat je de termijn ongebruikt verstrijken, dan staat de gunningsbeslissing vast. Meer in na de gunningsbeslissing.

Wordt een opdracht boven de drempel gegund zonder Europese aankondiging, of zonder dat de opschortende termijn goed is toegepast, dan kan de rechter de overeenkomst vernietigen. Dat moet je in het algemeen binnen 6 maanden na het sluiten van de overeenkomst vorderen. Die termijn wordt 30 kalenderdagen als de overheid de gegunde opdracht Europees heeft bekendgemaakt, of de inschrijvers heeft laten weten dat de overeenkomst is gesloten, met de relevante redenen. Een klacht kun je ook eerst indienen bij het klachtenmeldpunt van de overheid. De Commissie van Aanbestedingsexperts geeft een niet-bindend advies, maar behandelt sinds 20 november 2025 geen klachten meer over selectie- en gunningsbeslissingen.

Wat doe je met de drempel bij een concrete opdracht?

1. 1Kijk welke procedure is gekozenEen Europese aankondiging, een nationale procedure of een uitnodiging. Dat staat in de aankondiging of in de uitnodiging.
2. 2Reken de waarde naTel de looptijd, de opties en de verlengingen op uit de stukken. Komt jouw som duidelijk boven de drempel uit, terwijl de overheid nationaal aanbesteedt, stel er dan een vraag over in de nota van inlichtingen.
3. 3Plan op de juiste termijnenBoven de drempel kun je rekenen op de wettelijke minimumtermijnen en de opschortende termijn. Onder de drempel lees je in de stukken welke termijnen gelden.
4. 4Kijk of er een prijsplafond isStaat er een maximumprijs in de stukken, dan weet je waar je grens ligt. Staat er niets, dan is de drempel geen plafond.

Lees de drempel als een rekensom over de hele looptijd. Hij vertelt je welke regels er voor jou gelden.